مێژیێ ژكار كه‌فتی، هه‌مان كێشا لگه‌ل خوه‌دێ ڤه‌دگوهێزیت بو به‌نیا

د. شه‌عبان مزوری
هه‌ر ئامیره‌ك، ده‌ستگه‌هه‌ك، ماكینه‌ك، ئه‌ندامه‌ك له‌شی……هتد هه‌ر تشته‌كی لڤی سروشتی ئه‌ركه‌ك هه‌یه‌ كو ئه‌وژی هنده‌ك كارن یان كێماسی كاره‌كه‌ ده‌وروبه‌ر چاڤه‌رێنه‌ ئه‌و ئه‌نجام بدیت ژبو بێته‌ پاراستن چونكه‌ سوده‌كی دگه‌هینته‌ خه‌لكه‌كی یان گیانه‌وه‌ره‌ك. هنده‌ك جاران هنده‌ك تشت لاواز دبن دكارێ خوه‌دا، مروڤ دبن بێژن فلان تشت كه‌ڤن بویه‌ یانژی لاواز بویه‌، ئه‌ڤه‌ هه‌می برامانا هندێ كو مروڤ هیڤیا ئه‌نجامدانا كارێ ته‌مام ژێ نه‌كه‌ت. ئه‌م دوزانین هه‌یا سودا تشته‌ك پتر بیت ژ زیانا وی ئه‌مێ به‌رده‌وام چاڤدێری و خوه‌دانی لێكین لێ دهه‌مان ده‌مدا دڤێت راگرتن و سه‌خبێریا وی ژلایێ ئابوری ڤه‌ ئه‌رزانتربیت ژده‌ستڤه‌ئینانا ئامیره‌ك دن یانژی مروڤه‌ك دن كو هه‌مان كاری ئه‌نجام دده‌. هه‌روه‌سا هنده‌ك تشتا یان كه‌سا بو ده‌مه‌ك ئه‌م بفه‌ر و چاك دبینین لێ ده‌ما زیانبه‌خشیا وان مه‌ترسیدار به‌، مروڤ هه‌ولا ژناڤبرنا وان دده‌ت.
ئه‌ڤا لسه‌ری پێشه‌كیه‌ك بو بدیتنا من كو هیڤیدارم ئاسانكاریه‌ك بیت ژبو خوه‌نده‌ڤانی كو مه‌به‌ستا من ژ كاركه‌تنێ چیه‌. لڤێره‌ بابه‌تێ من مروڤه‌ و مێژیێ وی یه‌، مێژیێ مروڤی ئه‌ندامه‌ك هه‌رێ گرنگه‌ ژ پێكهاتا له‌شی، چونكه‌ فه‌رمان ژ مه‌ژی ده‌ردكه‌ڤیت بو ئه‌ندامێن جودایێن له‌شی ژبو پێكئانینا حه‌ز و داخوازێن خوه‌ و هه‌روه‌سا داخباربون و كارتێكرن د ده‌وروبه‌را خوه‌دا. له‌وما مه‌ژیێ چه‌پ و راست، سار و گه‌رم، قه‌نجی و زیانبه‌خشی، ره‌ش و سپی……. ژ هه‌ڤ جودا نه‌كه‌ت بباوه‌ریا من ئه‌م دكارین بێژین مه‌ژیه‌ك ژ كار كه‌فتیه. ئه‌ڤ ژكار كه‌فتنا هنده‌ك جاران نه‌ زیانبه‌خشه‌ له‌وما وێ سه‌ره‌ده‌ریه‌ك دن هه‌یه‌، لێ پرانیا جاران مه‌ژیێ ژكاركه‌فتی زیان به‌خشه‌ و دبیته‌ ئاسته‌نگ د پێشڤه‌چونا جڤاكی دا.
پرانیا هه‌را زۆر ژ خه‌لكێ كورد ده‌ما توشی نه‌خوه‌شیه‌كێ دبه‌ یانژی درویدانه‌كێ دا زیان دگه‌هیته‌ ئه‌ندامه‌ك ژ له‌شێ وی‌، وێ بێژه‌ سۆپاس ئه‌ڤه‌ كه‌ره‌مه‌ك بو خوه‌دێ لگه‌ل من كری و دهه‌مان ده‌مێدا هه‌وار دكه‌ت هه‌مان خوه‌دێ وی ژ وێ گره‌فتاریێ قورتالكه‌ت و دلوڤانیێ پێ ببه‌ت. ئه‌گه‌ر مه‌ژیه‌ك ژكار كه‌فتی نه‌بیت چه‌وا دبه‌ ڤێ جوره‌ بیركرنێ بكه‌ت، لڤێره‌ بئاشكرایی ساویلكیا ڤی خه‌لكی ده‌ر‌دكه‌ڤه هولێ. ئه‌م دبینین كو خوه‌دێ لڤێره‌ ژ ئالیه‌كی زیانبه‌خشه‌ و سته‌مكاره‌ و ژ ئالیه‌كێ دن هه‌مان خوه‌دێ دلوڤان و چاره‌سه‌ره‌، هه‌لبه‌ت ئه‌ڤه‌ بدیتنا من نابیته‌ جهێ باوه‌ر پێكرنێ. ئه‌ڤ جوره‌ مێژیه‌ شوینا خوه‌ تاوانباربكه‌ لكه‌سه‌كی دگه‌ره‌ تاوانا خوه‌ بێخته‌ گه‌رده‌نێ و باشتر ژ خوه‌دێ نابینه‌ چونكه‌ دوزانه‌ خوه‌دێ ده‌رناكه‌ڤه‌ و ژێرا بێژه‌ تو دره‌وینی و هه‌می تشته‌كێ هاتیه‌ سه‌رێ ته‌ یان ژ كالفامی و خه‌مساریا ته‌یه‌ یانژی سه‌رئه‌نجاما پرۆسه‌ك سروشتی یه.
مروڤ هه‌رچه‌ند لخوه‌ هشیاربه‌ باشتر ژیانا خوه‌ ده‌رباسدكه‌ و بكێمترین ئێش و گازنده‌ دچیته‌‌ گۆرێ خوه‌.‌ لێ ئه‌م بێژین مروڤه‌ك ژ مالا خوه‌ ده‌ركه‌ڤه‌ بپێلاڤه‌ك كه‌ڤن، بن مه‌هیای و فه‌ره‌هبیت د رۆژه‌ك سه‌قا دا و كۆلانا به‌فر گرتبیت، شانسێ كه‌فتنا وی زۆره‌ و شكه‌ستنا كێماسی هه‌ستیه‌كی دبه‌ لدویف خوه‌دا بینه‌، یانژی كه‌سه‌ك مالا خوه‌ لی بنێ گه‌لیه‌كی ئاڤاكه‌ ژخوه‌ مه‌ترسیا ژ بارانێن دژوار مالا وی ئاڤ ببه‌ت زۆره‌، لڤێره‌ باش روندبیت كو هیچ گرێدانه‌ك خوه‌دێ پێڤه‌ نینه‌، خستنا خوه‌دێ بو ناڤ بابه‌تی ته‌نها و ته‌نها ژ ساویلكیه‌ یانژی ره‌ڤینه‌ ژ به‌رپرسیاره‌تیێ و لدویف چونا ئه‌گه‌را ژبو رێگریێ بكه‌ت ل دوباره‌ بونێ لهه‌ردو لایان ژكاركه‌فتنا مێژیێ وی كه‌سی نیشان دده‌. بگوهارتنا دیتنا خوه‌ بو كێشه‌و ئالۆزیا و لێگه‌ریانا چاره‌سه‌ریا وێ رولێ خوه‌دێ یێ سروشتی بو وی ده‌رڤه‌كه‌ هولێ.
ره‌وشا ئه‌ڤرو به‌شه‌ك ژ خه‌لكێ مه‌یێ باشور تێدا ده‌رباس دبه‌ و سه‌ره‌ده‌ریا پرانیا هه‌را زۆر ژ خه‌لكێ وێ هه‌رێمێ بباوه‌ریا من خوه‌دی مه‌ژیه‌ك ژكار كه‌فتی نیشان دده‌. سه‌رئه‌نجاما رێڤه‌به‌ریا په‌ده‌كێ و یه‌نه‌كێ دڤان بیس هه‌شت سالێن ده‌رباسبویدا ته‌نها تاكانی بویه‌ و ژناڤبرنا هه‌می پێگه‌هێن سه‌ره‌كیێن جڤاته‌ك ئاسایی وه‌ك خوه‌ندن، ته‌ندوروستی، ئه‌وكه‌كاری، دادگه‌، له‌شكه‌ر و سه‌رئه‌نجاما ڤان هه‌میا و گه‌له‌ك خالێن دن بته‌مامی ژناڤبرنا ئابوریا وه‌لاتی. ئه‌ڤرو بو من مژار خه‌لكێ پارێزگه‌ها دهوكێ یه‌، دبێژن جودایا گرانبونا كاره‌با دهوكێ لگه‌ل سلێمانی و هه‌ولێر ژبه‌ر نه‌بونا كاره‌با میری ل دوهوكێ وه‌ك پارێزگه‌هێن دن، لڤێره‌ پرس چما؟ و كی به‌رپرسه‌؟ ڤێ بوهارێ ئه‌ز لباشور بوم بوهایێ سوته‌مه‌نی ل دوهوكێ لگه‌ل هه‌می پارێزگه‌هێن عیراقێ و هه‌رێمێ ٢٠-٤٠% گرانتر بو، كه‌س دكاره‌ بێژه‌ ئه‌ڤ پارێ زێده‌ بو كێیه‌؟
هنده‌ك دبێژن ئه‌زبه‌نی جو رابون ئاڤ شێلیبون، هنده‌ك دبێژن سه‌روك دهه‌وارا مه‌ وه‌ره‌، هنده‌ك دبێژن ئه‌م شه‌عبێ ته‌ینه‌ ره‌حمێ بمه‌ ببه‌، به‌شه‌ك ژی دبێژه‌ ئه‌ز خولام بلا بخوه‌ به‌س هنده‌كێ بو مه‌ژی پێله، یێن دن دبێژن هه‌واره‌ قوربان مه‌ ژ ده‌ستێ دزێن خوه‌ قورتالكه‌‌……..هتد موخابن تو دبینی قیژه‌ قیژا گارانا كولایه‌. بمن هه‌مان كالفامی و ژكار كه‌فتنا مێژیه‌. ئه‌گه‌ر چه‌وا دبه‌ تو هه‌واركه‌ی كه‌سه‌كی یان ده‌زگایه‌كی كو سه‌رچاوێ هه‌می گرفتاریایه‌، تو وانا بێئاگادار نیشان ددی و تو بخوه‌ دوزانی كو ئه‌و لسه‌ر هه‌می ره‌وشێ ئاگادارن. گوتن جوتیارو تو چدچینی، گوت ئه‌گه‌ر شین بو دێ بینی، له‌وما دبێژم گازندا ژكه‌سێ نه‌كه‌ ژده‌رڤه‌ی خوه‌، مروڤێن ماقویل دشكه‌ستنادا گازندا ژ خوه‌ دكه‌ن لێ مروڤێن له‌وچه‌ گازندا ژ خه‌لكێ دكه‌ن، كه‌سێ‌ ده‌ردبیت نابیته‌ ده‌رمان، چونكه‌ به‌ره‌ڤاژی زانستێ یه‌. كالفام ته‌نها ده‌رده‌سه‌رن بو مروڤاتیێ له‌وما ئه‌ڤرو جیهان بئاگرێ وان دكه‌له‌، گه‌له‌ك كه‌سان وه‌لاتێ خوه‌ ژ برسێ، ترسێ، بێدادپه‌روه‌ری…هتد ‌ هێلایه‌ لێ دیسان په‌سنێ هه‌مان سه‌ركردێ سته‌مكار دده‌ن هه‌رچه‌نده‌ نانێ مروڤاتیێ و دیموكراتیه‌تێ دخوه‌ن، باشه‌ مروڤ چناڤ لڤان توخمه‌ مروڤا بكه‌ت؟ ئه‌ز بخوه‌ ژێرا دبێژم مروڤهه‌وشێو.

‎لدور Malame

Check Also

كێشه‌ نه‌ كورده‌، كوردبونه

شه‌عبان مزوری هه‌ر مروڤه‌ك لسه‌ر رویێ زه‌مینی هه‌لگرێ هنده‌ك ناسنامایه‌، واته‌ مروڤ تێ ناسین لناڤا …


هه‌ر بابه‌ته‌كێ به‌لاڤكری ده‌ربڕینێ ژ بۆچونا نڤێسه‌رێ بابه‌تی دكه‌ت و ماڵامه‌ ئینفو ژێ به‌رپرسیار نینه‌.