باشترین هه‌لبژارتن، لێ به‌ربژێرێن بێ لایه‌ن كێمن موخابن

د.شه‌عبان مزوری ل ئه‌سمانێ ئه‌وروپا
هه‌لبژارتنێن په‌رله‌مانێ عیراقێ ڤێ جارێ كو خه‌لكێ باشورێ وه‌لات وه‌ك دیاره‌ به‌شه‌ك زۆر به‌شدار نابیت لێ لسه‌ر هندێراچه‌ند تایبه‌تمه‌ندیه‌ك خوه‌ هه‌نه‌ جودا ژ هه‌لبژارتنێن به‌رێ، كو بباوه‌ریا من گرنگه‌ ئه‌م بمه‌ژیه‌ك بهێنڤه‌دای و دور ژ كه‌رب و كینێ لسه‌ر راوه‌ستین ژبو بشێین ئه‌نجامه‌ك باش بو گه‌لێ كورد ژێ ده‌رخین. مه‌به‌ستا من لڤێره‌ نه‌ ئه‌ڤ چه‌ند رێزێن ئه‌زدنڤیسم هه‌ر لپێش دبێژم نه‌ شیره‌ته‌ لكه‌سه‌كی. هه‌ر تاكه‌ كه‌سێ باشورێ وه‌لات، چبنڤیسین به‌ یانژی ئالوگۆركرنا هزروبیرا به‌ بده‌ڤكی. دڤێت هه‌ر كه‌س ژمه‌ هه‌ولبده‌ت ئه‌و تاڤلا لپێش خوه‌ دبینه‌ لگه‌ل خه‌لكێ دن پارڤه‌كه‌ ژبو ژهه‌می تاڤلا تاڤله‌ك دورستبه‌ ژبو هه‌لبژارتنێن په‌رله‌مانێ هه‌رێمێ ده‌ركه‌ڤه‌. ئه‌ز دێ هه‌ولده‌م تاڤلا ئه‌ز دبینم لگه‌ل وه‌ پارڤه‌كه‌م.
ژ سه‌رخوه‌بونا به‌ره‌ف عیراقا كورد و عه‌ره‌ب برانه‌؟
وه‌ك تێ زانین ٢٥ مه‌ها ئه‌یلولا ٢٠١٧ خه‌لكێ باشورێ وه‌لات چون بو رێفێرێندوما جودا بونا باشورێ وه‌لات ژ عیراقێ. راسته‌ كو هه‌لگرێ بیروكا وێ سه‌روكێ په‌ده‌كێ مه‌سعود بارزانی بو لێ هه‌مو لایه‌نێن دن ئه‌گه‌ر ریكلام ژی ژبو نه‌كربیت ببه‌لێ ده‌نگدان ژبلی بزاڤا نه‌وه‌ی نوێ كو سه‌ركێشیا به‌ره‌ی نه‌خێر نوكه‌ دكر. ڤان هه‌لبژارتنا ئاشكرا كر كو یه‌ك هێز ژڤانا راستگو نه‌بویه‌ لگه‌ل ده‌نگده‌رێ خوه‌. هه‌ولدده‌ن بهه‌می شێوه‌كی خوه‌ ژ ئه‌نجامدانا رێفێڕێندومێ و سه‌رئه‌نجامێن وێ دورخن، ژبلی په‌ده‌كێ و نه‌وه‌ی نوێ. لڤێره‌ بومن براست جهێ شه‌رمزاریێ یه‌ ئه‌ڤرۆ كو كه‌سێن یه‌كه‌مێن یانژی سه‌ركردێن لایه‌نه‌كی رۆژا رێفێڕێندومێ چوبن ده‌نگدانێ، ببه‌لێ ده‌نگدابن و شانازی پێكربن و بێژن مانێ مه‌سعود بارزانی ئه‌م توشكرین. ئه‌ڤ بوهانه‌ دو جارا بو وان مرنه‌، یه‌كه‌مین كو نه‌هه‌ژینه‌ ببنه‌ رێبه‌ر و سه‌ركرده‌ چونكی دیڤه‌لانكن یا دویه‌مین كه‌سێن ترسینوكن له‌وما خوه‌ ژبه‌رپرسیاره‌تیێ دوردخن. مه‌سعود بارزانی چه‌ند جارا ل بانگه‌شا هه‌لبژارتنا دگوت ٢٥ رۆژا ده‌نگدانێ یه‌ و ٢٦ ئه‌یلونێ رۆژا راگه‌هاندنا سه‌رخوه‌بونێ یه‌، چه‌ندین به‌رپرس و ئه‌ندامێن په‌ده‌كێ پاسپورتێن عیراقی دراندن و دگوتن بای بای. چه‌ند رۆژا پشتی رێفێرێندومێ مه‌سعود بارزانی سه‌روكێ په‌ده‌كێ ده‌ركه‌فت سه‌ر هه‌مان شاشێن تیڤیا و گوت ئه‌ڤه‌ نه‌بو سنورا، نه‌ بو سه‌رخه‌بونێ و گوت هیڤیدارم كو به‌رێز عه‌ببادی ده‌رگه‌هێ دیالوگێ نه‌گریت. بكورتی بو په‌ده‌كێ رێفێرێندوم یانی به‌غداد ده‌رگه‌ها لمه‌ نه‌گریت؟؟؟؟. ته‌نها نه‌وه‌ی نوێ دژی ئه‌نجامدانا رێفێرێندومێ بو لوی ده‌می له‌وما دكاره‌ ڤێ یه‌كێ بو پرۆپاگاندا هه‌لبژارتنا بكاربینه‌. بكورتی ده‌رچو هه‌می رێكخستن و سه‌روكێن وان دره‌وین. شوینا سه‌رخوه‌بونێ ئه‌ڤرۆ یێ شه‌ری دكه‌ن كانێ كویژان ژكێ باشتر دێ لبه‌غدا بو خه‌لكێ باشور كاركه‌ت؟؟؟؟؟؟؟؟
به‌ربژێن مری؟
بو من یه‌ك ژ سیمایێن ڤان هه‌لبژارتنا پالپشتیا هه‌ر سێ هێزێن مه‌زن لباشور ب رێبه‌رێن خوه‌یێن مریڤه‌. ژخوه‌ بو په‌ده‌كێ رێباز و فه‌لسه‌فا مه‌لا موسته‌فای نه‌ تشته‌ك تازه‌یه‌، لێ ڤێ جارێ جه‌لال تاله‌بانی و نه‌وشێروان موسته‌فا ئه‌ڤه‌ژی بو په‌ده‌كێ نه‌هێلا، دو سه‌ركردێن دن یێن نه‌مر و مری تازه‌ كه‌فتینه‌ت‌ پاكێتێدا بفه‌لسه‌فه‌ك نوی كرنه‌ به‌ڤلێن مه‌له‌ موسته‌فای، ئه‌ڤ سه‌روه‌ریه‌ ژی بو په‌ده‌كێ نه‌ما. به‌شێ دن كو ئه‌ڤ هێزه‌ پشتا خوه‌ پێ گه‌رمدكه‌ن و پێ دخورن شه‌هیدێن گه‌ل و وه‌لاتینه‌. لێ خوه‌زی شه‌هیدا كاری با ده‌نگدابان، وی ده‌می دازانین كانێ ژ سفرێ پتر بازرگانێن خوینا شه‌هیدا دا ده‌نگا ئینن؟؟؟؟؟؟
خائینن، خوه‌فروشن، ترسینوكن، كرێگرتینه‌، تالانكه‌رن، حیزن، دزن ….. و هتد.
یه‌ك ژ سیمایێن تازه‌یێن ڤان هه‌لبژارتنا كو پتر ژ هه‌می تشته‌ك ئه‌ز دلخوه‌ش كریمه‌ ڤان هێزا راستیا یه‌كتر بو خه‌لكێ زه‌لال كر. ئه‌گه‌ر شاش نه‌بم هه‌یا نوكه‌ چوار خولێن په‌رله‌مانێ هه‌رێمێ هاتینه‌ هه‌لبژارتن و ئه‌ڤه‌ بانگه‌شا خولا چوارێ یه‌ یا په‌رله‌مانێ عیراقێ لێ چوجارا وه‌ك ڤێ جارێ ڤان جامێرا هه‌تكا یه‌ك دو نه‌بریه وه‌ك ئه‌م هنده‌ك جارا بكوردی دبێژین، لێ بو من وان راستیا هه‌ڤدو ده‌رخستیه، ببه‌لگه‌ په‌ده‌ك و یه‌نه‌كه‌ دسه‌لمینن كو هه‌ردو خائینن، خوه‌فروشن، جاشن، ترسینوكن……هتد. ئه‌ڤه‌ نه‌ گوتنێت منن، ئه‌ڤه‌ به‌شه‌ك ژوان راستیانه‌ یێن هه‌ردو ئالی لسه‌ر یه‌ك دبێژن. تشتێ گرنگ ئه‌ڤ هه‌ردو هێزه‌ ده‌ما به‌ر‌سڤا هه‌ڤ دده‌ن گوتنێن دژبه‌رێ خوه‌ بدره‌و ناڤ ناكه‌ن به‌لكو ئه‌گه‌ر باسا ره‌ڤێ بێت كرن، هه‌ر یه‌ك ژیێ دن را دبێژه‌ تو لفلان جهی ره‌ڤی، یێ دن دبێژه‌ توژی لفلان جهی ره‌ڤی، ته‌ فلان خیانه‌ت كر ته‌ژی فلان خیانه‌ت كر، ته‌ فلان حیزی كر ته‌ژی فلان حیزی كر، تو كرێگرتیێ فلانی توژی كرێگرتیێ فلانی، تو ٣١ توژی ٦٦، تو كه‌ركوكی توژی شنگال…….هتد. هێزێن دن وه‌ك به‌لگا لسه‌ر هه‌ڤ تینن گۆران، به‌رهه‌م سالح،یه‌كگرتویا ئیخوانی، كۆمه‌له‌، شاسوار هه‌می پێكڤه‌ لگه‌ل هێزێن من بناڤ نه‌كرین دزن، ته‌زویرچینه‌، بندیوارن، خانه‌نشینێن پله‌ به‌رز و بێ پله‌نه‌. هه‌می بهه‌ڤرا هه‌ر كه‌س لگۆر پێچێبونا خوه‌ ژ گوشتی هه‌یا ئافكێ یێت ئالیسن، گلیزێ بده‌ڤیدا تێت‌ و هێشتا تێر نه‌بوینه‌.
به‌ربژێرێن بازرگان یانژی خوه‌فروش
یه‌ك ژ سیمایێن دن یێن خه‌لكێ پاشكه‌فتی نه‌ رویره‌شكرنا كه‌سانێن كو هه‌لمه‌تا هه‌لبژارتنا بكارتینن ژبو پاره‌ك و پایه‌كی یانژی یه‌ك ژ دوان بده‌ست بینه‌. ئه‌ڤێ یه‌كی بموخابنیڤه‌ دبێژم ل هه‌می هه‌لبژارتنێن هه‌رێمێ ئاماده‌یێ هه‌بویه‌. كه‌سێ خوه‌دی كێمترین ره‌وشت بیت ڤی كاری ئه‌نجام ناده‌ت. تشتێ دنێ بالكێش كو بوچونه‌ك دوروست بویه‌ دناڤ هه‌می هێزاندا كو كرینا به‌ربژێره‌كی بو خوه‌ وه‌ك چالاكی و سه‌ركه‌فتنه‌ك مه‌زن دبینیت پێشیا هه‌لبژارتنا، هه‌رچه‌نده‌ ئه‌ڤه‌ كرێتترین دیارده‌یه‌ لهه‌لبژارتنا. ئه‌گه‌ر بریار دده‌ستێ مندابا ئه‌ز دا هه‌ولده‌م چه‌ند به‌ربژێره‌كا كرم و پشتی فروشتنا خوه‌ رادگه‌هینن، دا بێژم وان هون بكێر من ناهێن چونكی ئه‌م خه‌لكه‌كی كرێت دكه‌ین ژبه‌ركو بو چه‌ند خوله‌كا له‌شێ خوه‌ فروشتینه‌‌ ڤێجا چه‌وا ئه‌زدێ تێكه‌لیا كه‌سانه‌كی كه‌م كو خوه‌ بهه‌میڤه‌ بو هه‌تاهه‌ی خوه‌ فروتیه‌. داخواز من ژ هێزێن سیاسی ده‌ست ژڤی كاری به‌رده‌ن و وی پاره‌ی لسه‌ر خه‌لكێ به‌له‌نگاز به‌لاڤكه‌ن دا پتر ده‌نگا بده‌ست بێخن و دوماهیك بو ڤی سیمای بێت دانان، ژخه‌لكێ خوه‌ داخواز دكه‌م تێ بگه‌هن ئه‌و له‌شفروشا هوین نفره‌تا لێ دكن بازرگانیێ بله‌شێ خوه‌ دكه‌ت، لێ ئه‌و بێ ره‌وشتێن خوه‌ دفروشن به‌شه‌ك ژ بازرگانیا وان هوینن.
گه‌له‌ك تشتێن دن هه‌نه‌ لێ ناخوازم بابه‌ت زۆر درێژ بیت لێ خه‌لكێ كوردستانێ ده‌نگێ خوه‌ بده‌ن كه‌سێن بێ لایه‌ن لسه‌ر هه‌ر لیسته‌كا هه‌بن، هون لناڤبه‌را نالێ و بزمارێدانه‌. بكورتی و بكوردی دبێژم پیڕێ حه‌فت كور هه‌بون باشێ وان …………؟

‌‌

‎لدور مالا مه‌

Check Also

ژ یه‌ك داگیركه‌ر بون سێ و هه‌ربژی سه‌روك

د. شه‌عبان مزوری ستوكهۆلم له‌شكه‌ركێشیا ده‌وله‌تا داگیركه‌را تورك بو ناڤ هینده‌ك ده‌ڤه‌رێن دن ژ باشورێ …


هه‌ر بابه‌ته‌كێ به‌لاڤكری ده‌ربڕینێ ژ بۆچونا نڤێسه‌رێ بابه‌تی دكه‌ت و ماڵامه‌ ئینفو ژێ به‌رپرسیار نینه‌.