مه‌حمود عوسمان ئاریشه‌یه‌ نه‌ چاره‌سه‌ریه‌

 

د. شه‌عبان مزوری

گرێدای ڤێ داخویانیا داوی یا دوكتور مه‌حمود عوسمان وه‌ك من سوزدای ئه‌ز ڤێ نڤیسینێ به‌لاڤ دكه‌م. دوكتور مه‌حمود عوسمان چه‌ندی من بیره‌ ناڤێ وی هه‌بویه‌، ئه‌ڤ ناڤه‌ بێژه‌ هه‌ما پشتی مه‌له‌ موسته‌فا بارزانی ناڤێ هه‌رێ به‌رچاڤ ژ سه‌ركردێن په‌ده‌كێ ل سالێن شێستا هه‌یا ئاشبه‌تالیا ناڤه‌راستا سالێن هه‌فێیا ژ سه‌د سالا بوری. دهاته‌ بناڤكرن وه‌ك ملێ راستێ یێ مه‌له‌ موسته‌فا بارزانی، موهه‌ندسێ دیپلوماسیا په‌ده‌كێ. وه‌ك ئه‌و بخوه‌ ئاماژه‌ چه‌ند جاران پێدكه‌ت‌ هه‌م بنڤیسین و هه‌م بده‌ڤكی كو ئه‌و به‌شدار بویه‌ دهه‌می كومبون و بریارێن چاره‌نوسازدا لناڤا په‌ده‌كێ هه‌یا پشتی ١٩٧٥ چویه‌ ده‌رڤه‌ی وه‌لات و ده‌ست ژ په‌ده‌كێ به‌ردای. من بپێوست زانی ڤێ پێشه‌كیێ بنڤیسم ژبو هه‌می ژ نڤشێ مه‌یێ تازه‌ دبیت مێژویا مه‌حمود عوسمان ناس نه‌كه‌ن.
ڤان رۆژا مه‌حمود عوسمان دبێژه‌ تشته‌ك نه‌ما بناڤێ دوزا كوردی ( مه‌به‌ستا وی باشوره‌ )، وه‌ك هاتی به‌لاڤكرن دبێژه‌ بو پارتێن كوردی پرس لگه‌ل به‌غدا بو پرسا پوست و پلا. بو من چاڤه‌رێكریه‌ مه‌حمود عوسمان هه‌رچی خراب هه‌یه‌ لده‌ف پارتێن كوردی باس بكه‌ت ڤان سالێن مایی ژ ژیێ خوه‌ كو هیڤیدارم لسه‌ر هه‌مو تشته‌كیرا ته‌مه‌ن درێژ و بێ به‌لابیت، بو من تشتێ جهێ خه‌م و سه‌رسورمانێ ئه‌وه‌ كو بهه‌زاران خه‌لك ڤێ داخویانیا مه‌حمود عوسمان به‌لاڤ و لایك بكه‌ن ل تورێن كومه‌لایه‌تی و هه‌ما بێژه‌ هه‌می میدیا كوردی، وه‌ك تو بێژی تشته‌ك گرنگ وندا بوی مه‌حمود عوسمان په‌یداكر. ئه‌ڤ گوتنا مه‌حمود عوسمان زڤستانا ١٩٩٣ ده‌ما من سه‌ره‌دانا كوردستانێ كری ژ دهوك هه‌یا سوله‌یمانیێ به‌نیشتێ ده‌ڤێ خه‌لكی بو، تشته‌ك پرانیا خه‌لكێ به‌ریا ٢٥ سالا باس كربیت ئه‌ڤرۆ ببیته‌ نوچه‌ براستی كاره‌ساته‌ و ژ لایێ كێڤه‌؟ كه‌سه‌كی كو هه‌یا ئه‌ڤرۆژی ئاماده‌یه‌ مه‌سینێ مه‌سعوود بارزانی یان پاڤل تاله‌بانی هه‌لگریت ژ بو پوست و پله‌كێ.
ئه‌ز لڤێره‌ بپێویست دزانم كو هنده‌ك تشتا ببیر بێخم. مه‌حمود عوسمان، سامی عبدالرحمن ، عه‌لی شنگالی……هتد. گه‌له‌ك سه‌ركردێن په‌ده‌كێ هه‌مو ئاشبه‌تالیا ١٩٧٥ دخستن ملێ مه‌لا موسته‌فا بارزانی، كتێب لسه‌ر ڤێ چه‌ندێ به‌لاڤكرن و هه‌ریه‌ك دخواست خوه‌ ژیر و زانا بخه‌لكێ بده‌ت ناسین و بێ به‌رپرسیاریه‌تیا خوه‌ بسه‌لمینیت. لڤێره‌ مه‌حمود عوسمان بده‌یان جارا باسێ خوه‌ كریه‌ و چه‌ند ژیر و زانا بویه‌ لێ مه‌له‌ موسته‌فا بارزانی گوهداریا وی نه‌كریه‌، لێ لهیچ جهه‌كی نه‌ گوتیه‌ كانێ كویژان رۆژێ، یانژی كویژان كه‌س لوێرێ بون، بكورتی هه‌می گوتنێن وی بێ بنه‌ما و سه‌رچاوه‌نه‌. نه‌ره‌وشته‌ك جانه‌ مروڤ سیاسه‌ت مه‌دار و خوه‌ بره‌وشه‌نبیر ناسكه‌ت پشتی لاواز بونا هه‌ڤالێن خوه‌یێن دوهی ده‌ست بكرێت كرنا وان بكه‌ت یانژی تاوان باربكه‌ت ژبو خوه‌ بێ تاوان ده‌رخیت. گه‌له‌ك ژمه‌ دادگه‌ها سه‌ددام و هه‌ڤالێن وی دیت، ئه‌م هه‌می دوزانین كو كوژان مروڤ بون، لێ گرنگه‌ كو ئه‌م ده‌رسه‌ك ژ وان وه‌رگرین، هه‌می هه‌ڤالێن سه‌ددام دوزانین وێ بمرن لێ به‌رده‌وام ژ سه‌ددام را دگوتن سه‌روك. كوردێن مه‌ژی هه‌ما هه‌ڤالێ لاواز بو یانژی وه‌ك ئه‌م بكوردی دبێژین تێرخوار دێ بیته‌ خه‌نجه‌ر دپشتا هه‌ڤالێ خوه‌دا یێ دوهی خوه‌ بو دچه‌ماند.
هندی من مێژویا ڤی مروڤی ناسكری هیچ ده‌مه‌كی پێشبینی نه‌كریه‌، لێ ده‌ما ره‌وش زه‌لال دبیت، ئه‌گه‌ر د به‌رژه‌وه‌ندیا كوردا دا بیت دێ بێژیت ( براینه‌ به‌خوا من له‌ مێژه‌وه‌ ده‌مگوت ده‌بێ وابیت، خوی ئه‌وه‌ پێشنیاری من بو ) ، ئه‌گه‌رژی بخرابی ژبو كوردا بدوماهی بێت، دێ بێژیت ( براینه‌ من چه‌ندین جار هه‌مو لایه‌نه‌كان ئاگادار كردن ، وه‌ ئه‌و رۆژه‌ به‌رونی له‌به‌ر‌ چاوی خوم ده‌دیت به‌لام هیچ كه‌س به‌ قسه‌ی من نه‌یكرد ) دیسان نابێژه‌ كه‌نگی و لكویرێ چی پێشنیار كریه‌ یانژی كی ئاگادار كریه‌.
ئه‌م ڤه‌گه‌رین سه‌ر تێكه‌لیێن مه‌ و به‌غدا ڤان سالا، مه‌حمود عوسمان ئه‌ندامێ جڤاتا ده‌ستهه‌لاتداریا عیراقێ ( مجلس الحكم العراقی ) وه‌ك جه‌لال تاله‌بانی و مه‌سعود بارزانی، لێ مه‌نه‌دیت ئه‌ڤ جڤاته‌ چولكر ژبه‌ر مافێن كوردا، وه‌ك هه‌می ئه‌نداما وه‌ك خه‌لك دبێژه‌ بملیونا دولار وه‌رگرتن، من به‌لگه‌ نینه‌ لێ دبێژن پاره‌ك زۆر ژ جه‌لال تاله‌بانی و مه‌سعود بارزانی ژی وه‌رگرتیه‌، جار خوه‌ نێزیكی ڤی كریه‌ جارژی خوه‌ نێزیكی یێ دی كریه‌.
دوو خۆلا لسه‌ر هه‌ڤ ئه‌ندامێ په‌رله‌مانێ عیراقێ بو بپشتگیریا په‌ده‌كێ، ئه‌گه‌ر نه په‌ده‌كه‌ با بژیانا خوه‌ ده‌نگی بو موختاریا گونده‌كی نائینیت. باشه‌ ئه‌و كه‌سێن دبێژن سیاسه‌تمه‌دارێ كوردێ مه‌زن مه‌حمود عوسمان ژ خوه‌ پرسینه‌ مروڤه‌ك هنده‌ سال و زه‌مانا ئه‌ندامێ سه‌ركرده‌یێ پارتێن جودا ل باشور و یه‌ك ژ ئه‌ندامێن جڤاتا ده‌ستهه‌لاتداریا عیراقێ نكاری هنده‌ جهێ خوه‌ لناڤ گه‌لێ خوه‌ بكه‌ت كو ببیته‌ ئه‌ندام په‌رله‌مان بێی پشتگیریا په‌ده‌كێ.
ئه‌گه‌ر مه‌حمود عوسمان به‌شه‌ك ژ وان پارێن بناڤێ كوردا وه‌رگرتین خستبان هنده‌ك پروژێن خێرخوازی لباشور دا چی مننه‌ت ب په‌ده‌كێ یان یه‌نه‌كێ هه‌بیت؟ ئه‌ڤه‌ بخوه‌ ده‌ردخه‌ كانێ سه‌نگا مه‌حمود عوسمان چه‌نده. هه‌یا مه‌حمود عوسمان ئه‌ندام په‌رله‌مان بو ل به‌غدا، په‌رله‌مانێ عیراقێ جهێ خه‌بات و بده‌ست ئینانا مافێن كوردا بو. ده‌ما هه‌لبژارتنێن‌‌ ٢٠١٤ په‌ده‌كێ پشتگیریا وی نه‌كری زانی كو ١٠٠٠ ده‌نگاژی نائینیت بێی داخوازا خوه‌ لمال رونشت و دیه‌كه‌مین داخویانیدا گوت په‌رله‌مانێ عیراقێ…….؟ من پێ شه‌رمه‌ بنڤیسم. هه‌یا زاروك و مه‌سین هه‌لگرێن مه‌حمود عوسمان خوه‌دی پایه‌ و پله‌ بون ل به‌غدا و هه‌ولێر لایه‌نێن كوردی كوردایه‌تی دكرن، لێ ده‌ما زانی ئه‌و بمالباتڤه‌ هاتی بێ پاركرن پرسا كوردا لبه‌غدا بو پله‌ و پایه‌، هه‌ر چه‌ند جامێری پاره‌ك‌ باشێ دانه‌یه‌ سه‌رك و خانه‌نشینیه‌ك باش هه‌یه‌ لێ وه‌سا دیاره‌ وه‌ك جه‌هنه‌ما موسلمانا ئه‌وژی دبێژیت هه‌ل مین مه‌زید.

‎لدور مالا مه‌

Check Also

نادیا موراد، نوبل، كورد، یه‌زیدی و عیراقی

د. شه‌عبان مزوری ئه‌ز بخوه‌ هه‌رده‌م لگه‌ل بیركرن و تێروانینێن جودامه‌ و هه‌رده‌م دبێژم هزرێن …


هه‌ر بابه‌ته‌كێ به‌لاڤكری ده‌ربڕینێ ژ بۆچونا نڤێسه‌رێ بابه‌تی دكه‌ت و ماڵامه‌ ئینفو ژێ به‌رپرسیار نینه‌.